Kıdem tazminatı kimlere, ne kadar ödenir?
Kıdem tazminatı, 1475 sayılı eski İş Kanunu'nun yürürlükte kalan 14. maddesine göre en az 1 yıllık kıdemi olan ve iş sözleşmesi kanunda sayılan haklı bir sebeple sona eren çalışana ödenir. En yaygın hak kazanma hâlleri: işveren tarafından ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılık dışında bir sebeple işten çıkarılma, çalışanın haklı bir sebeple (ücretin ödenmemesi, mobbing gibi) istifa etmesi, emeklilik, askerlik veya kadın çalışanın evlilik nedeniyle 1 yıl içinde işten ayrılması.
Hesap yöntemi basittir: her tam yıl için bir brüt aylık ücret, kalan aylar için kıst (oranlı) hesap yapılır. Burada 'brüt ücret' değil 'giydirilmiş brüt ücret' esas alınır — yani düzenli ödenen yemek, yol, ikramiye gibi yan haklar da brüt ücrete eklenir. 2026 için geçerli bir tavan tutar vardır; giydirilmiş brüt ücretiniz bu tavanı aşsa bile kıdem tazminatı hesaplamasında tavan tutar esas alınır. Kıdem tazminatı gelir vergisinden istisnadır, yalnızca damga vergisi kesilir.
Kendi rakamlarınızla hızlıca hesaplamak için kıdem tazminatı hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
İhbar tazminatı ne zaman devreye girer?
İhbar tazminatı, kıdem tazminatından tamamen ayrı bir kalemdir ve İş Kanunu 17'ye dayanır. Belirsiz süreli bir sözleşmeyi fesheden taraf, karşı tarafa kıdemine göre belirlenen bir süre önceden haber vermek zorundadır (6 aya kadar 2 hafta, 3 yıldan fazla kıdemde 8 hafta gibi). Bu süre önceden verilmezse, süreye denk gelen ücret tazminat olarak ödenir.
Önemli bir fark: kıdem tazminatının aksine ihbar tazminatı gelir vergisine tabidir, tam istisnası yoktur. Ayrıca haklı nedenle yapılan fesihlerde (İş Kanunu 24-25) ihbar süresi aranmaz, dolayısıyla ihbar tazminatı da gündeme gelmez.
İhbar tazminatı hesaplama aracımızla kıdeminize göre uygulanacak süreyi ve brüt/net tutarı görebilirsiniz.
Son maaşınız net mi brüt mü hesaplanmalı?
İşten çıkışta hem kıdem/ihbar tazminatı hem de o aya ait çalışılan günlerin ücreti ayrı ayrı hesaplanır. Çalışılan günlerin ücreti normal bordro mantığıyla, yani brütten SGK ve gelir vergisi kesintileri düşülerek nete çevrilir. Brüt maaşınızın elinize net olarak ne kadar geçeceğini görmek için net-brüt maaş hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz — aylık maaş pazarlığında veya yeni iş teklifi karşılaştırmasında da işinize yarar.
Özetle: işten çıkışta alacağınız toplam tutar = kıdem tazminatı (varsa) + ihbar tazminatı (varsa) + kullanılmayan yıllık izin ücreti + o aya ait net maaş. Her kalemin kendi kuralı ve vergi muamelesi farklı olduğu için bunları ayrı ayrı hesaplayıp toplamak en doğru sonucu verir.